تبلیغات
كركوندیها - غار مرآو بزرگترین غار در دره هلیلان
تاریخ : جمعه 2 اسفند 1392 | 12:45 ب.ظ | نویسنده : همشهری

غار مرآو بزرگترین غار در دره هلیلان مربوط به اوایل هزاره ششم قبل از میلاد:

(منبع: کتاب از هگمتانه تا شوش ُ رشید کوچکی )

غار مرآو بزرگترین غار، در دره هلیلان است، این غار در شمال کهره  هلیلان قرار دارد. دارای 60 متر پهنا و تقریباً 30 متر عمق دارد و چشمه و جویی در جداره داخلی خود جای داده است. نکته جالب توجه این است که ترکیب تکه سفالهای نو سنگی بدست آمده از غار مرآو، دست آس ها و تیغه های داسی شکل نشان می دهد كه دره‌های کوچک 5-4 کیلومتری از نزدیک ترین روستا احتمالاً تا اوایل هزاره ششم برای برداشت فصلی و یا به عنوان جایگاهی کوچک برای جو و گندم به کار می رفته است. تركیب تكه سفالهای رنگی به دست آمده از این غار همانند سفالهای تپه گیان نهاوند و شوش می‌باشد.


برجسته ترین انواع سفال در غار مرآو کهره ظروف نخودی رنگ با نقش سیاه و مربوط به سوزیانا می‌باشد.این نوع سفال در غار مرآو کهره و تپه‌ای که چندسال پیش در «کلرگاف» کشف کرده پیدا شد.

 تپه گرچراغ در کهره:

 گرچراغ که حدود دو کیلومتر مربع است شامل سه تپه طویل است که نزدیک به 140 متر ارتفاع دارند و توسط دو رودخانه فصلی کوچک از هم جدا شده‌اند. این دو تپه بیشتر پوشیده از بلوط بوده که کمی از آن باقی مانده است.

«بعد از تقسیم بندی منطقه گرچراغ به 150 ناحیه محیطی کوچک بر اساس بلندی بالای دشت و شرایط فیزیکی سطح، خاک، صخره و غیره و نزدیکی به آب، مناطق به طور دقیق مورد مطالعه قرار گرفتند. در بررسی این ناحیه یافته های منفرد زیادی به دست آمد، از جمله 347 شیء سنگ چخماقی که به وضوح بیانگر دو نوع فعالیت می باشند، به حضور سرتیرهای (point) موستری و برادوستی و شکار را تأیید می کند و چندین مته( سوراخ کننده) قلم حکاکی تراشیده و تعداد زیادی تراشیده و تیغه مادر(blade cores) و برداشته ها (debitage) که منعکس کننده ضربه ها به سنگ چخماق هستند، می توان همبستگی نزدیکی را بین گستردگی مواد خام (آتش زنه های گره‌دار) و ضایعاتی که از چخماق زنی ایجاد شده بود مشاهده کرد و در دو نقطه فعالیتهای مربوط به چخماق زنی پیدا شد که به هسته ها و ضایعات اطراف  دوسنگ  بزرگ تا دو کیلومتر مربع پخش شده بود. جالب است که ضربه های سنگ چخماق در گرچراغ و دیگر نواحی تپه ای به دوره پارینه سنگی محدود بود.در دوره نو سنگی و مس سنگ چخماق زنه ظاهراً یک کار سازمان یافته بود که در روستاها انجام می شد. حقیقتی که هزاران هسته یا سنگ مادر و تیغه های هرمی در مکانهای روستایی آن  را تصدیق می کند.»[1]

دوره پارینه سنگی میانه، قدیمی‌ترین دوره کشف شده در کهره هلیلان[2]:

 قدیمی‌ترین دوره که در دره هلیلان یافت شده در کوههای اطراف کهره می باشد و بیانگر دوره پارینه سنگی میانه است که فرهنگ موستری اخیر احتمالاً بیانگر آن است. در این کاوشها 50 قطعه موستری دیگر در یک مکان روباز نزدیک یك چشمه بهاری در تپه گرچراغ کشف شده و چند صد تراشه موستری، خراشنده ها و سرتیرها در شیب جنوبی این مکان یافت شدند. این مکانهای موستری مربوط به دوره متأخر و به ندرت فراتر از 50000 هزار سال  پیش هستند و این فرهنگ کاملاً وابسته است به یافته های موستری که توسط فرانک هول در ناحیه خرم آباد کشف شده است.


بسیاری از ابزارهای پارینه سنگی جدید نیز از یک مجموعه با بیش از 300 سنگ چخماق است در مقابل مَرِروس(غار روس) کشف شده است. مرروس نام غار کوچکی در شمال کهره است که ورودی آن حدود 11 متر پهنا و 6 متر عمق دارد گرچه در بررسی های به عمل آمده 15 سکونت گاه پارینه سنگی جدید و تعداد زیادی یافته های منفرد را نشان داد اما تنها چندین ویژگی محدود را مورد قسمت پیشین پارینه سنگی جدید یعنی فرهنگ برادوستی است کشف شد.

اغلب مکانهای مربوط به دوره های اخیر بودند که به نظر می آید نمایانگر گونه ای محل از فرهنگ زار زیان و پارینه سنگی اخیر است .

موقعیت روستاهای نو سنگی در دره هلیلان بسیار با اهمیت است، همه آنها نزدیک آب شیرین بودند. یکی نزدیک چشمه ای طبیعی دقیقاً در جنوب روستای کهره و سه تای دیگر در طول حاشیه راست جزمان جایی که یک ایستگاه ماهیگیری کوچک در حدود یک کیلومتری جنوب تپه گوران کشف گردید. سه غار اثرهایی از سکونت در دوره نو سنگی داشتند ، این غارها احتمالاً در طول تابستان توسط چوپانان نو سنگی اشغال می شده است و از چراگاههای دشتها و دره های کوچک که در غرب دشت برای پرورش دامها و بز و گوسفند است استفاده می کردند.




طبقه بندی: آشنایی با تاریخ ایران،
برچسب ها: غار مرآو بزرگترین غار در دره هلیلان، غار مرآو، غار مرآو بزرگترین غار در دره هلیلان مربوط به اوایل هزاره ششم قبل از میلاد: (منبع: کتاب از هگمتانه تا شوش ُ رشید کوچکی ) غار مرآو بزرگترین غار، در دره هلیلان است، این غار در شمال کهره هلیلان قرار دارد. دارای 60 متر پهنا و تقریباً 30 متر عمق دارد و چشمه و جویی در جداره داخلی خود جای داده است. نکته جالب توجه این است که ترکیب تکه سفالهای نو سنگی بدست آمده از غار مرآو، دست آس ها و تیغه های داسی شکل نشان می دهد كه دره‌های کوچک 5-4 کیلومتری از نزدیک ترین روستا احتمالاً تا اوایل هزاره ششم برای برداشت فصلی و یا به عنوان جایگاهی کوچک برای جو و گندم به کار می رفته است. تركیب تكه سفالهای رنگی به دست آمده از این غار همانند سفالهای تپه گیان نهاوند و شوش می‌باشد. برجسته ترین انواع سفال در غار مرآو کهره ظروف نخودی رنگ با نقش سیاه و مربوط به سوزیانا می‌باشد.این نوع سفال در غار مرآو کهره و تپه‌ای که چندسال پیش در «کلرگاف» کشف کرده پیدا شد. تپه گرچراغ در کهره: گرچراغ که حدود دو کیلومتر مربع است شامل سه تپه طویل است که نزدیک به 140 متر ارتفاع دارند و توسط دو رودخانه فصلی کوچک از هم جدا شده‌اند. این دو تپه بیشتر پوشیده از بلوط بوده که کمی از آن باقی مانده است. «بعد از تقسیم بندی منطقه گرچراغ به 150 ناحیه محیطی کوچک بر اساس بلندی بالای دشت و شرایط فیزیکی سطح، خاک،